Συχνές ερωτήσεις

-Τι είναι το πρόγραμμα pedion24;

Το πρόγραμμα pedion24 έχει σκοπό τη συνεχή καταγραφή (σε 24ωρη βάση) των επιπέδων της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας και τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων στο διαδίκτυο. Το σύστημα pedion24 αποτελείται από σταθμούς μέτρησης των επιπέδων της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας, εγκατεστημένους σε διάφορες περιοχές. Οι σταθμοί μέτρησης είναι εφοδιασμένοι με ειδικά, πιστοποιημένα όργανα μέτρησης ηλεκτρικού πεδίου τα οποία κάθε 6 λεπτά καταγράφουν και αποθηκεύουν στη μνήμη τους μία τιμή έντασης ηλεκτρικού πεδίου. Κάθε 24 ώρες οι σταθμοί μέτρησης επικοινωνούν μέσω του δικτύου GSM με το κέντρο διαχείρισης και αποστέλλουν τα δεδομένα στον κεντρικό εξυπηρετητή στον οποίο γίνεται η επεξεργασία τους και η δημοσίευσή τους στο διαδίκτυο.

-Τι εννοούμε με τον όρο ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία;

Πρόκειται για ταλαντώσεις ηλεκτρικών και μαγνητικών πεδίων που διαδίδονται ως κύματα με την ταχύτητα του φωτός. Η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία μας είναι γνωστή στο φυσικό και τεχνητό περιβάλλον μας με διάφορες μορφές. Η υπέρυθρη ακτινοβολία, το ορατό φως, η υπεριώδης ακτινοβολία, οι ακτίνες Χ αποτελούν μέρος του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος όπως και οι συχνότητες της ραδιοφωνίας και της τηλεόρασης, τα μικροκύματα και τα ηλεκτρικά και μαγνητικά πεδία του ηλεκτρικού σιδηροδρόμου και των γραμμών μεταφοράς ρεύματος της ΔΕΗ. Όσον αφορά την ακτινοβολία της κινητής τηλεφωνίας, αυτή είναι ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία στην περιοχή συχνοτήτων 900 MHz και 1800 MHz. Από φυσικής άποψης, οι διάφορες αυτές ακτινοβολίες διαφέρουν κατά τη συχνότητα και την ενέργεια τους.

Με βάση τη συχνότητα η εκπεμπόμενη ακτινοβολία χωρίζεται σε "μη ιοντίζουσα" και "ιοντίζουσα".
Η ιοντίζουσα ακτινοβολία χαρακτηρίζεται από πολύ υψηλές συχνότητες εκπομπής και έχει την ιδιότητα να προκαλεί ιοντισμό των ατόμων (δηλαδή να εκδιώξει ένα ηλεκτρόνιο από ένα άτομο). Για το λόγο αυτό η ιοντίζουσα ακτινοβολία μπορεί να προκαλέσει βλάβες σε κύτταρα, ιστούς και γενικότερα βιολογικούς οργανισμούς. Παραδείγματα ιοντίζουσας ακτινοβολίας είναι η υπεριώδης ακτινοβολία, οι ακτίνες Χ και η ακτινοβολία γ που εκπέμπεται από ραδιενεργά υλικά. Αντιθέτως, η μη-ιοντίζουσα ακτινοβολία δεν προκαλεί ιοντισμό των ατόμων. Παραδείγματα μη ιοντίζουσας ακτινοβολίας είναι το ορατό φως, το υπέρυθρο φως, τα ραδιοκύματα και τα μικροκύματα. Οι εκπομπές από κεραίες ραδιοφωνίας, τηλεόρασης, κινητής τηλεφωνίας, δορυφορικών συστημάτων και ραντάρ δηλαδή το σύνολο της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας ραδιοσυχνοτήτων αποτελεί μη-ιοντίζουσα ακτινοβολία. Το σχήμα που ακολουθεί παρουσιάζει το ηλεκτρομαγνητικό φάσμα:

Σε σχέση με την ενέργεια που μεταφέρουν, τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα μπορούν να περιγραφούν από τα ακόλουθα μεγέθη:
- Ένταση ηλεκτρικού πεδίου Ε (μονάδα μέτρησης: Βολτ ανά μέτρο - V/m)
- Ένταση μαγνητικού πεδίου Η (μονάδα μέτρησης: Αμπέρ ανά μέτρο - Α/m)
- Μαγνητική Επαγωγή πεδίου Β (μονάδα μέτρησης: Τέσλα - Tesla)
- Πυκνότητα Ροής Ισχύος S (μονάδα μέτρησης: Βαττ ανά τετραγωνικό μέτρο - W/m2)
Στην περιοχή των ραδιοσυχνοτήτων το βασικό μέγεθος που χαρακτηρίζει τα ηλεκτρομαγνητικά πεδία είναι η ένταση του ηλεκτρικού πεδίου η οποία και καταγράφεται στα πλαίσια του προγράμματος pedion24.

-Υπάρχουν όρια ασφαλείας για τις εκπομπές Η/Μ ακτινοβολίας στην περιοχή ραδιοσυχνοτήτων;

Για τις εκπομπές ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας έχει εκδοθεί μια Σύσταση του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης "Σχετικά με τον περιορισμό της έκθεσης του κοινού σε ηλεκτρομαγνητικά πεδία 0 Hz - 300 GHz ", ( L 199,1999/519/ EC ) με την οποία θεσπίζονται βασικοί περιορισμοί ( basic restrictions ) και επίπεδα αναφοράς ( reference levels ) για τα επίπεδα ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας που επάγουν οι κεραίες αυτές. Το ελληνικό κράτος στηριζόμενο στην παραπάνω οδηγία, καθώς και στην Κοινή Υπουργική Απόφαση (Αριθ. 53571/3839, Φ.Ε.Κ. 1105/Β/6-9-2000), με το νόμο 5431 (Φ.Ε.Κ. 13/Α/3-2-2006) έχει θεσπίσει με τη σειρά του όρια ασφαλούς έκθεσης του κοινού σε ηλεκτρομαγνητικά πεδία.

-Τι καταγράφουν οι σταθμοί μέτρησης του pedion24;

Οι σταθμοί μέτρησης του προγράμματος pedion24 καταγράφουν σε 24ωρη βάση τις τιμές έντασης του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου στην περιοχή συχνοτήτων από 100kHz έως 3GHz. Στην περιοχή αυτή του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος λειτουργούν οι περισσότερες ασύρματες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες στη χώρα μας. Συγκεκριμένα, στη ζώνη συχνοτήτων αυτή εκπέμπουν οι κεραίες ραδιοφωνίας, τηλεόρασης, κινητής τηλεφωνίας (GSM,DCS,UMTS), συστημάτων ασφαλείας (TETRA), ασύρματων δικτύων (Wi-Fi) και άλλων υπηρεσιών. Έτσι το πρόγραμμα pedion24 παρέχει μία ολοκληρωμένη ενημέρωση για τα επίπεδα της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας που προκύπτει από τις προαναφερθείσες πηγές.

-Ποιοι είναι οι φορείς υλοποίησης και λειτουργίας του pedion24;

Το πρόγραμμα pedion24 υλοποιήθηκε από το Εργαστήριο Κινητών Ραδιοεπικοινωνιών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου και το Εργαστήριο Ραδιοεπικοινωνιών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με την υποστήριξη της Cosmote. Τη λειτουργία και συντήρηση του συστήματος έχει αναλάβει το Εργαστήριο Κινητών Ραδιοεπικοινωνιών το οποίο εγγυάται και την ορθότητα των αποτελεσμάτων και την πιστοποίηση των οργάνων μέτρησης.